Yerli Malı Belgesi almak isteyen üretici firmaların en sık araştırdığı konulardan biri başvurunun e-Devlet üzerinden yapılıp yapılmadığıdır. 2026 yılında yürürlükte olan yeni uygulama ile başvuru süreçleri elektronik ortama taşınmış ve ilgili sistemlere e-Devlet üzerinden erişim sağlanabilmesi mümkün hale gelmiştir.

Ancak burada önemli bir ayrım bulunmaktadır: e-Devlet, başvuru sistemine erişim sağlayan kanallardan biridir; Yerli Malı Belgesi’nin değerlendirilmesi ve düzenlenmesi ise ilgili oda veya borsa tarafından gerçekleştirilir.

Yerli Malı Belgesi başvurusu e-Devlet’ten nasıl yapılır?

2026 itibarıyla Yerli Malı Belgesi ve Yerli Katkı Oranı Raporu başvuruları, ilgili oda veya borsanın bağlı olduğu elektronik sistem üzerinden yürütülmektedir.

Üretici firma, başvuru sürecinde öncelikle ürün ve işletmesine ilişkin bilgileri hazırlamalıdır. Başvurunun sağlıklı şekilde ilerleyebilmesi için özellikle firmanın üretim faaliyetleri ile resmi kayıtlarının birbiriyle uyumlu olması önemlidir.

Sanayi ürünlerinde başvuru sırasında;

• Sanayi Sicil Belgesi,

• Kapasite Raporu,

• Ürün bilgileri,

• Üretim hesabı,

• Yerli Katkı Oranı Hesap Cetveli,

• Girdilerin menşeini gösteren belgeler

gibi bilgi ve belgeler önem taşımaktadır.

Bu nedenle yalnızca e-Devlet üzerinden başvuru ekranına ulaşmak, belgenin otomatik olarak alınacağı anlamına gelmez.

e-Devlet üzerinden başvuru yapmak yeterli mi?

Hayır.

Yerli Malı Belgesi bir işletmenin yalnızca Türkiye’de faaliyet gösterdiğini gösteren basit bir kayıt belgesi değildir. Belge, belirli bir ürünün yerli malı kriterlerini sağladığının belgelendirilmesi amacıyla düzenlenmektedir.

Bu nedenle başvuruda belirtilen ürünün firmanın üretim kayıtlarıyla uyumlu olması gerekir.

Özellikle sanayi ürünlerinde;

Sanayi Sicil Belgesi + Kapasite Raporu + Üretim Hesabı + Yerli Katkı Oranı Hesabı

arasındaki uyum büyük önem taşır.

Ürünün firmanın üretim konusu içerisinde yer almaması veya başvuru bilgilerinin resmi kayıtlarla uyuşmaması durumunda süreçte sorun yaşanabilir.

Yerli Katkı Oranı neden önemli?

Yeni uygulamada Yerli Katkı Oranı, Yerli Malı Belgesi’nin temel unsurlarından biridir.

Bir ürünün Yerli Malı Belgesi kapsamında değerlendirilebilmesi için yerli katkı oranının genel olarak en az %51 olması gerekir.

Yerli katkı oranı, nihai ürün maliyeti ile ürün içerisinde bulunan ithal girdilerin maliyeti dikkate alınarak hesaplanır.

Basitleştirilmiş şekilde formül şu şekildedir:

Yerli Katkı Oranı = (Nihai Ürün Maliyet Tutarı – İthal Girdi Maliyet Tutarı) / Nihai Ürün Maliyet Tutarı × 100

Bu hesaplama yalnızca satın alınan hammaddelerin fiyatına bakılarak yapılmaz. Üretimle ilgili malzeme, işçilik ve genel giderlerin ilgili kurallara göre değerlendirilmesi gerekir.

Başvuruda en çok yapılan hata nedir?

Firmaların önemli bir bölümü başvuruya yalnızca belge toplama işlemi olarak yaklaşmaktadır.

Oysa Yerli Malı Belgesi başvurusunda belgelerin birbirleriyle uyumlu olması gerekir.

Örneğin Kapasite Raporu’nda yer alan ürün ile başvuruda belirtilen ürünün farklı olması, üretim bilgilerinin güncel olmaması veya kullanılan girdilerin menşeinin yeterince belgelendirilememesi sürecin uzamasına neden olabilir.

Bu nedenle başvuru öncesinde mevcut belgelerin birlikte kontrol edilmesi önemlidir.

e-Devlet üzerinden başvuru yapmadan önce neler kontrol edilmeli?

Başvuru öncesinde işletmelerin şu konuları kontrol etmesi faydalı olacaktır:

1. Sanayi Sicil Belgesi’nin geçerli olup olmadığı,

2. Kapasite Raporu’nun güncel olup olmadığı,

3. Başvurulacak ürünün Kapasite Raporu’nda bulunup bulunmadığı,

4. Ürünün Sanayi Sicil Belgesi’ndeki üretim konusu ile uyumu,

5. Üretim hesabının hazırlanması,

6. Kullanılan girdilerin menşe belgelerinin hazırlanması,

7. Yerli Katkı Oranı Hesap Cetveli’nin doğru şekilde oluşturulması.

Bu kontroller tamamlandıktan sonra elektronik başvuru sürecine geçilmesi, sonradan ortaya çıkabilecek eksikliklerin azaltılmasına yardımcı olur.

Yerli Malı Belgesi başvurusunda profesyonel destek neden önemli?

Yerli Malı Belgesi başvurusu yalnızca bir form doldurma işleminden ibaret değildir. Özellikle çok sayıda hammadde ve farklı tedarikçisi bulunan üreticilerde yerli ve ithal girdilerin doğru şekilde değerlendirilmesi gerekir.

Ayrıca üretim hesabı, maliyet bilgileri ve resmi kayıtların birbiriyle uyumlu olması beklenir.

Bu nedenle başvuru öncesinde belgelerin uzman tarafından incelenmesi, eksik veya uyumsuz noktaların önceden tespit edilmesini sağlayabilir.

Sonuç

Yerli Malı Belgesi başvurusunda e-Devlet önemli bir erişim kanalıdır; ancak belgenin alınması yalnızca elektronik başvurunun tamamlanmasıyla gerçekleşmez.

Başvurunun başarılı şekilde sonuçlanabilmesi için ürünün yerli malı kriterlerine uygun olması, gerekli belgelerin hazırlanması, Yerli Katkı Oranı hesabının doğru yapılması ve ilgili oda veya borsa tarafından gerçekleştirilen kontrollerin tamamlanması gerekir.

Yerli Malı Belgesi başvurunuz için mevcut Sanayi Sicil Belgesi, Kapasite Raporu ve ürün bilgilerinizi birlikte değerlendirerek sürecinizi doğru şekilde planlayabilirsiniz.